In deze aflevering duiken we in een onderwerp dat we elke dag voor lief nemen, maar dat bij nader inzien een wonderlijk samenspel is van fysica, biologie en geschiedenis: kleur. Waarom is een rode appel eigenlijk rood? (Spoiler: hij is alles behalve rood!)

Hoe hebben de gebroeders Lumière aardappelzetmeel gebruikt om de eerste kleurenfoto’s te maken? En hoe vertalen onze hersenen golflengtes naar het prachtige spectrum dat we om ons heen zien? Hosts Istvan, Mario en Minja nemen je mee op een reis van het elektromagnetisch spectrum tot aan de spionage en patentoorlogen van Agfa na de Tweede Wereldoorlog. Zet je zintuigen op scherp voor een kleurrijke aflevering vol verwondering!

UITGEBEID DOSSIER (PDF)

SHOWNOTES:

  • Het Elektromagnetisch Spectrum: Waarom we slechts een fractie van al het licht kunnen zien (tussen de 400 en 700 nanometer) en waarom blauw licht meer energie bevat dan rood.
  • De Biologie van het Oog: Een diepe duik in onze staafjes en kegeltjes. We bespreken hoe onze drie soorten receptoren (Rood, Groen, Blauw) samenwerken om miljoenen kleuren te vormen.
  • Additief vs. Subtractief: Het verschil tussen het mengen van licht (RGB) en het mengen van pigment of verf (CMYK).
  • De Geboorte van de Kleurenfoto:
    • James Clerk Maxwell: Hoe hij in 1861 de allereerste kleurenfoto maakte door puur toeval en slimme filters.
    • Autochrome: De ingenieuze methode van de gebroeders Lumière waarbij gekleurd aardappelzetmeel als filter diende.
    • Agfa & Kodak: De strijd om de moderne kleurenfilm en hoe de techniek van Agfa na de Tweede Wereldoorlog als “oorlogsbuit” de wereldstandaard werd.
  • Leuke Weetjes: Waarom planten eigenlijk “afval” reflecteren (groen licht) en wat de nieuwe iPhone te maken heeft met satellieten in de ruimte.

Genoemde Begrippen & Personen:

  • James Clerk Maxwell: Pionier van de elektromagnetische theorie.
  • Gebroeders Lumière: Grondleggers van de Autochrome-techniek.
  • Trichromatisch zien: Het menselijke systeem van drie kleurgevoelige sensoren.

Agfacolor Neu & Kodachrome: De eerste commercieel succesvolle moderne kleurenfilms.